ΣΟΦΙΤΑ

ΣΟΦΙΤΑ

ΣΟΦΙΤΑ

ΚΙΣ ΝΤΑΝΙΛΟ

Ένα ξεχωριστό μυθιστόρημα που ξεκινάει ως ερωτική ιστορία για να ξεδιπλώσει στη συνέχεια μια σειρά από «γραπτά μνημεία», όπως γράφει ο ίδιος ο συγγραφέας: λατινικές παροιμίες, την προσωπική του βιβλιοθήκη με τους τίτλους των βιβλίων, γράμματα, ημερολόγια, cartes de vins, τη λίστα των ενοίκων της πολυκατοικίας, ακόμα και αποσπάσματα από το Μαγικό Βουνό του Τόμας Μάνν.

15,00 €

Αγορά

  • Mετάφραση: ΡΑΝΤΟΒΑΝ ΜΠΡΚΟΒΙΤΣ
  • Σελίδες: 160
  • Σχήμα: 20,5 x 12
  • ISBN: 960-518-191-6

εφ. ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ της ΑΡΓΥΡΩ ΜΑΝΤΟΓΛΟΥ
11/2/2005

Η πολιορκία της Ευρυδίκης

…Η «Σοφίτα» είναι ένα ολιγοσέλιδο μυθιστόρημα, ωστόσο παραμένει ένα από τα σημαντικότερα έργα της σύγχρονης σερβικής λογοτεχνίας, στο οποίο διαφαίνεται, όχι μόνον η συνθετική ικανότητα του Κις, αλλά και η κριτική του σκέψη.

…Το μυθιστόρημα αρχίζει ως μια ερωτική ιστορία. Από τις πρώτες σελίδες δηλώνει πως φιλοδοξεί να γράψει ένα ερωτικό μυθιστόρημα. Η αποστασιοποιημένη αφήγηση γίνεται ονειρική, ακολουθούν ο εξομολογητικός λόγος, η παράθεση επιστολών, ημερολογιακές καταγραφές και σημειώσεις, για να παρωδήσει στη συνέχεια τις ίδιες του τις προσπάθειες δηλώνοντας πως γράφει για να «απελευθερωθεί από τον εγωισμό του».

Η «Σοφίτα» είναι ένα έργο σύνθετο και απαιτητικό. Ο αναγνώστης μπορεί να επιστρέψει και σε κάθε του σελίδα να συναντήσει περισσότερα απ' ό,τι στην πρώτη ανάγνωσή του, γεγονός που οφείλεται στην ικανότητα του συγγραφέα να συμπυκνώνει τον κόσμο και να συγκεντρώνει σε λίγες φράσεις συγκλονιστικές ανθρώπινες εμπειρίες. Για τον Κις η γλώσσα δεν είναι ένα μέσον, αλλά ένας καθρέφτης που είναι στραμμένος στον κόσμο και καθρεφτίζει με κάθε μικρή λεπτομέρεια τις αδιόρατες αλλά σημαντικές στιγμές της σκέψης και της εμπειρίας που διαμορφώνουν την ανθρώπινη συνείδηση. Αυτές οι λεπτομέρειες γοητεύουν τον αναγνώστη, ο οποίος δύσκολα εξέρχεται από την εμπειρία της ανάγνωσης αλώβητος: «Δεν αγαπάω τους ανθρώπους που ξεγλιστράνε απ' όλα σαν τα σκουλήκια. Χωρίς σημάδι και χωρίς γρατσουνιά. Είναι απατεώνες». Ο Ορφέας του, όπως και οι υπόλοιποι χαρακτήρες του μεταβάλλονται συνεχώς, μαζί με τον αναγνώστη αυτού του απαιτητικού αλλά εξίσου σαγηνευτικού έργου

 

εφ. ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ του ΒΑΓΓΕΛΗ ΧΑΤΖΗΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
13/2/2005

Σερβική πρωτοπορία

Ο Ντανίλο Κις αποτελεί μιαν εμβληματική μορφή της μεταπολεμικής λογοτεχνίας της Σερβίας. Αναλαμβάνοντας κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του '60 να στρέψει την πεζογραφία της χώρας του στο παιχνίδι των προωθημένων αφηγηματικών τεχνικών, αλλά και στο πεδίο της διακειμενικότητας και της αυτοαναφορικότητας, ο Ντανίλο Κις εκφράζει το πνεύμα μιας ιδιαίτερα κρίσιμης και πολύ χαρακτηριστικής για την περίπτωσή του μεταβολής. Από αυτή την άποψη, η έκδοση του πρώτου βιβλίου του στα ελληνικά, υπό τον τίτλο «Σοφίτα» (μετάφραση Ράντοβαν Μπρκόβιτς, εκδόσεις «Ινδικτος»), μας βοηθάει να καταλάβουμε αρκετά καλά τα στοιχήματα που παίχτηκαν στη λογοτεχνική σερβική σκηνή δεκαπέντε μόλις χρόνια μετά τον τερματισμό του Β' Παγκοσμίου Πολέμου.

…Εντυπωσιακή στο πρώτο βιβλίο του Κις είναι και η παντελής έλλειψη συλλογικών αναφορών: η κοινωνία, η πολιτική και η ιστορία έχουν δραπετεύσει πανηγυρικά από τις σελίδες του και το μόνο το οποίο είμαστε σε θέση να παρακολουθήσουμε είναι η έντονα προβληματική και βαριά τραυματισμένη ατομικότητα των ηρώων του: μια ατομικότητα που θρυμματισμένη καθώς δείχνει σε εκατοντάδες κομμάτια δεν μπορεί να ελπίζει σε καμιάν ολοκλήρωση. Ενα βιβλίο για τη σπαραγμένη συνείδηση του ανθρώπου των μέσων του 20ού αιώνα, αλλά και για τον τρόπο με τον οποίο προσχωρεί στον μοντερνισμό μια λογοτεχνία η οποία μας έχει δώσει κατά καιρούς βαρύνουσες αποδείξεις για το μέγεθος και τη σημασία της.

 

εφ. ΤΑ ΝΕΑ του ΤΑΚΗ ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΥ
5/3/2005

Ο Nτανίλο Kις κοιτάζει τη ζωή μέσα από τη λογοτεχνία

Ο Κις δεν πρόλαβε να ζήσει τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας. Δεν μίλησε γι'αυτήν, αν και ο ίδιος υπήρξε καθαρόαιμο παιδί της. Γεννήθηκε το 1935 στη Σουμποτίτσα, από πατέρα Εβραίο που χάθηκε στο Άουσβιτς και μητέρα από το Μαυροβούνιο. Όπως λέει ο ίδιος στη «σύντομη αυτοβιογραφία» του:

« Όταν ήμουν τεσσάρων χρονών (το 1939), την εποχή των αντισημιτικών νόμων στην Ουγγαρία, οι γονείς μου με είχαν βαφτίσει στην ορθόδοξη Εκκλησία της Αναστάσεως του Νόβι Σαντ και το γεγονός αυτό μου είχε σώσει τη ζωή.»

Στο σταυροδρόμι τόσων θρησκειών και τόσων πατρίδων, ο Κις θα υπηρετήσει με το έργο του τη μοναδική του πατρίδα, τη λογοτεχνία. Για να γίνει ένας από τους πιο καθαρόαιμους και πιο ιδιότυπους λογοτέχνες του δευτέρου μισού τού εικοστού αιώνα.

…Kαθαρόαιμος λογοτέχνης; Ναι, καθαρόαιμος με τον τρόπο του Μπόρχες, με τον τρόπο ενός βλέμματος που κοιτάζει τη ζωή μέσα από τη λογοτεχνία, που δεν μπορεί να ξεχωρίσει τα γεγονότα της ζωής από τα γεγονότα της λογοτεχνίας.

…«H Σοφίτα», μια ιστορία μύησης στον έρωτα και τη μετεφηβική ωριμότητα, αντλεί τις πρώτες ύλες της από όλον τον ετερόκλητο κόσμο της φαντασίας: από βιώματα, από λογοτεχνικές σελίδες - όπως η παράθεση αυτούσιων παραθεμάτων από το «Μαγικό Βουνό» του Τόμας Μαν - από λατινικά αποφθέγματα, από τον αρχαιοελληνικό μύθο του Ορφέα και της Ευρυδίκης.

Και όλα αυτά τα υλικά πλεγμένα σε μία ενιαία αφήγηση, από όπου αντλούν και την υπόστασή τους όχι ως λογοτεχνικές αναφορές, αλλά ως πρώτη ύλη μιας ενιαίας αφήγησης η οποία και οργανώνει τη ματιά απέναντι στον κόσμο.

…H μετάφραση του Κις στα ελληνικά έχει τα χαρακτηριστικά άθλου και ο Ράντοβαν Μπρκόβιτς τον έφερε επαξίως εις πέρας.

30 άλλοι τίτλοι στην ίδια κατηγορία: